Als we het werk van de Geest van de Christus willen leren kennen, moeten we ook de diepte zoeken. Want hoezeer we hem ook aantreffen op de hoogtepunten in ons geloofsleven, we zijn niet alleen als we door diepe dalen gaan.

Op een van de hoogtepunten van de Bijbel, in Romeinen 8, wordt uitgebreid geschreven over het nieuwe leven door de Geest. En juist daar leren we de Geest van Christus kennen op een heel bijzondere manier. We leren hem daar kennen als de Geest die zucht. 

Eerst schrijft Paulus – en hij is daarin ook heel persoonlijk, want hij weet waar hij het over heeft, als hij over lijden spreekt: ‘Ik ben ervan overtuigd dat het lijden van deze tijd in geen verhouding staat tot de luister die ons in de toekomst zal worden geopenbaard’ (Romeinen 8:18). De Paulus die zo juichend kan spreken over het nieuwe leven door de Geest, over de volheid van Christus, over de grenzeloze glorie van zijn hemelse God, deze Paulus weet ook te schrijven over het lijden in de wereld. Er is op aarde nog geen hemel. En tegelijk straalt er al wel licht, want het lijden van het heden weegt bij lange na niet op tegen de luister van de toekomst. Het mooiste moet nog komen!

En dan gaat het tot drie keer toe over zuchten. 

‘Wij weten dat de hele schepping nog altijd als in barensweeën zucht en lijdt’ (Romeinen 8:22). De ooit goede schepping is gebroken en verscheurd. We zien en ervaren het dagelijks in rampen en andere noden die de aarde treffen en de mensen die daarop wonen.

‘En dat niet alleen, ook wijzelf, die als voorschot de Geest hebben ontvangen, ook wij zuchten in onszelf in afwachting van de openbaring dat we kinderen van God zijn, de verlossing van ons sterfelijk bestaan’ (Romeinen 8:23).  Kinderen van God, die dus de Geest als voorschot ontvangen hebben, zuchten van verlangen vanwege wat ze hier nog missen.

‘De Geest helpt ons in onze zwakheid; wij weten immers niet wat we in ons gebed tegen God moeten zeggen, maar de Geest zelf pleit voor ons met woordloze zuchten’ (Romeinen 8:26). Gods schepping zucht, Gods kinderen zuchten en zelfs Gods Geest zucht: hij kent ons in onze zwakheid en schiet ons biddend te hulp, met woordloze zuchten, juist waar wij geen woorden meer hebben.

De heilige Geest van Christus is er dus zuchtend en biddend bij als we ziek zijn en pijn lijden, als we verbijsterd zijn vanwege de dood van een geliefde, als we de nood en ellende van deze wereld tot ons door laten dringen, als we worden overrompeld door het kwaad, als we wegkwijnen vanwege schuldbesef. Ons bidden wordt dan vaak een zuchten, dikwijls zonder woorden. En juist daarin is de Geest van Christus ons dan zeer nabij. Hij spreekt de woorden die voor ons onuitsprekelijk zijn. Want we kunnen vaak geen uitdrukking vinden voor de smart die we ervaren. Dan brengt de Geest onze nood voor God.

Veel van de Psalmen, als liederen van Christus’ Geest, gaan dan spreken, juist omdat wij geen woorden meer kunnen vinden. De Geest reikt ze ons dan aan.

‘Mijn God, mijn God, waarom hebt u mij verlaten? U blijft ver weg en redt mij niet, ook al schreeuw ik het uit. ‘Mijn God!’ roep ik overdag, en u antwoordt niet, ’s nachts, en ik vind geen rust.’ (Psalm 22:2-3).

‘Heb erbarmen, HEER, want ik verkeer in nood, mijn ogen zijn gezwollen van verdriet, mijn ziel en mijn lichaam verkwijnen, mijn leven verloopt in ellende, zuchtend slijt ik mijn dagen, door eigen schuld slinken mijn krachten, tot op mijn botten teer ik weg’ (Psalm 31:10-11).

‘Banden van de dood omknelden mij, angsten van het dodenrijk grepen mij aan, ik voelde angst en pijn’ (Psalm 116:3).

We zingen, we fluisteren, we schreeuwen de Psalmen als de geestelijke liederen die ook Christus zong. We zingen, we fluisteren, we schreeuwen ze in de Geest van Jezus. De trooster. De zuchter.

We zijn niet alleen als we door diepe dalen gaan.

Om te doen

Als we iets moeilijk vinden, of verdrietig, dan zuchten we wel eens heel diep. Haal je zulk zuchten eens voor de geest, of misschien zijn er nu wel dingen in je leven die je diep doen zuchten. Bedenk dan: de Geest van Jezus zucht ook.

Om te leren

De Geest helpt ons in onze zwakheid; wij weten immers niet wat we in ons gebed tegen God moeten zeggen, maar de Geest zelf pleit voor ons met woordloze zuchten.

Romeinen 8:26

Om te bidden

Heilige Geest van Jezus Christus, wat doet het me goed om te weten dat u zichzelf openbaart als een Geest die ook zucht. Dank u dat het lijden in deze wereld en ook de pijn in mijn leven u ter harte gaat. Dank u dat ik u niet alleen op hoogtepunten maar ook op de dieptepunten van mijn leven mag kennen en ontmoeten. Dank u voor uw woordloze zuchten voor God, wanneer mijn bidden zwijgen wordt. Amen.